ตัวเลขการอ่านหนังสือของคนไทยมักถูกหยิบยกมาเป็นประเด็นเชิงวิพากษ์สังคมอยู่บ่อยครั้ง แต่ข้อมูลจริงจากสำนักงานสถิติแห่งชาติ สมาคมผู้จัดพิมพ์และผู้จำหน่ายหนังสือแห่งประเทศไทย และการสำรวจนิสัยรักการอ่านปี 2026 ให้ภาพที่ซับซ้อนและน่าสนใจกว่าที่เราคิด ทั้งข่าวดีและข่าวร้ายอยู่ในตัวเลขชุดเดียวกัน
ตัวเลขพฤติกรรมการอ่านของคนไทย 2026
เวลาอ่านเฉลี่ยต่อวันของคนไทย
- เวลาอ่านสื่อทุกประเภทรวม: 2 ชั่วโมง 48 นาที
- แบ่งเป็นอ่านออนไลน์ (บทความ โซเชียล): 2 ชั่วโมง 12 นาที
- อ่านหนังสือจริง (กระดาษหรือ e-book): 36 นาที
- เปรียบเทียบกับ: เกาหลีใต้ 1 ชั่วโมง 6 นาที, ญี่ปุ่น 47 นาที, สิงคโปร์ 29 นาที
จำนวนหนังสือที่คนไทยอ่านต่อปี (เล่มต่อคน)
- ค่าเฉลี่ยประชากรอายุ 15 ปีขึ้นไป: 5.8 เล่ม/ปี
- กรุงเทพและเขตเมือง: 8.2 เล่ม/ปี
- ต่างจังหวัด: 4.1 เล่ม/ปี
- เปรียบเทียบ: ฟินแลนด์ 47 เล่ม, ญี่ปุ่น 38 เล่ม, เกาหลีใต้ 29 เล่ม, อินเดีย 10 เล่ม
กลุ่มที่อ่านหนังสือมากที่สุด
- นักเรียน/นักศึกษา: 9.4 เล่ม/ปี
- ผู้มีการศึกษาระดับปริญญาตรีขึ้นไป: 8.7 เล่ม/ปี
- กลุ่มอาชีพวิชาชีพ (แพทย์ ทนาย วิศวกร): 11.2 เล่ม/ปี
- แรงงานรายวัน: 2.1 เล่ม/ปี
- ผู้สูงอายุ 60+ ปี: 3.8 เล่ม/ปี
ข้อมูลตลาดหนังสือและประเภทที่นิยม
มูลค่าตลาดหนังสือไทย 2025
- ตลาดรวมหนังสือทุกประเภท: 12,800 ล้านบาท
- ลดลง 3.2% จากปี 2024
- หนังสือกระดาษ: 8,450 ล้านบาท (66%)
- หนังสือ e-book และ digital: 2,680 ล้านบาท (21%)
- หนังสือเรียน/ตำราเรียน: 1,670 ล้านบาท (13%)
จำนวน ISBN ที่ตีพิมพ์ในไทย 2025
- หนังสือใหม่ที่จดทะเบียน ISBN: 8,924 รายการ
- แบ่งเป็นหนังสือไทย: 6,230 รายการ (70%)
- หนังสือแปล: 2,694 รายการ (30%)
- ภาษาที่แปลมากที่สุด: อังกฤษ (76%), ญี่ปุ่น (12%), จีน (8%), เกาหลี (4%)
ประเภทหนังสือที่คนไทยซื้อมากที่สุด 2025
- นิยาย/วรรณกรรม: 28%
- พัฒนาตนเองและธุรกิจ: 22%
- การ์ตูน/Manga: 18%
- หนังสือเรียนและวิชาการ: 14%
- อาหารและไลฟ์สไตล์: 8%
- เด็กและเยาวชน: 7%
- อื่นๆ: 3%
หนังสือแนว "พัฒนาตนเอง" ยอดขายสูงสุด 10 อันดับแรกในไทย 2025
- ยอดรวมหนังสือ 10 เล่มสูงสุด: 2.1 ล้านเล่ม
- ราคาเฉลี่ย: 280 บาท
- มูลค่ารวม: ~588 ล้านบาท
ดิจิทัลกับการอ่าน: ตัวเลขที่น่าสนใจ
นิสัยอ่าน E-Book ของคนไทย 2026
- สัดส่วนผู้อ่าน e-book อย่างน้อย 1 เล่ม/ปี: 34%
- แพลตฟอร์ม e-book ที่ใช้มากที่สุด:
- Kindle (Amazon): 38%
- Ookbee: 31%
- SE-ED eBook: 18%
- อื่นๆ: 13%
- ราคา e-book เฉลี่ย: 150-200 บาท (vs. กระดาษ 250-350 บาท)
Audiobook และ Podcast สำหรับการเรียนรู้
- ผู้ใช้ Audiobook ในไทย: 3.2 ล้านคน
- เติบโต 45% จากปี 2024
- จำนวน Audiobook ภาษาไทย: ~4,800 รายการ
- ระยะเวลาฟัง Audiobook เฉลี่ย: 28 นาที/วัน
สถานะห้องสมุดสาธารณะในไทย
- จำนวนห้องสมุดประชาชน: 927 แห่ง
- จำนวนหนังสือในห้องสมุดประชาชนรวม: 18.4 ล้านเล่ม
- ผู้ใช้บริการต่อปี: 4.6 ล้านครั้ง
- ลดลง 12% จากปี 2022 (ก่อนมีห้องสมุดออนไลน์)
- งบประมาณห้องสมุดต่อหัวประชากร: 28 บาท/ปี (vs. ฟินแลนด์ 720 บาท/ปี)
อาชีพที่ไม่ค่อยอ่านหนังสือ
- เกษตรกรและแรงงานในไร่นา: เฉลี่ย 1.2 เล่ม/ปี
- แรงงานก่อสร้าง: 0.8 เล่ม/ปี
- ผู้ขับรถรับจ้าง: 1.4 เล่ม/ปี (แต่ฟัง Podcast 1.8 ชั่วโมง/วัน)
ตัวเลขการอ่านหนังสือของคนไทยที่ 5.8 เล่มต่อปีอาจดูน้อย แต่เมื่อพิจารณาจากแนวโน้มที่เพิ่มขึ้นจาก 3.2 เล่มในปี 2018 และการขยายตัวของ e-book กับ Audiobook อย่างรวดเร็ว บ่งชี้ว่าคนไทยไม่ได้อ่านน้อยลง แต่เพียงเปลี่ยนรูปแบบการรับสารในยุคดิจิทัล